Gedenk-/feestdag

Oudjaarsdag

Aan agenda toevoegen
160

Nog 160 dagen tot Oudjaarsdag

donderdag 31 december 2026

Over Oudjaarsdag

Oudjaarsdag valt jaarlijks op 31 december en markeert de feestelijke afsluiting van het kalenderjaar. In Nederland staat deze dag in het teken van gezelligheid met familie en vrienden, traditionele leksen zoals oliebollen en het aftellen naar middernacht.

Geschiedenis

De viering van het jaareinde op 31 december heeft diepe historische wortels en combineert Germaanse midwintergebruiken met Romeinse kalendertradities. De oude Romeinen lieten het nieuwe jaar oorspronkelijk in maart beginnen, maar Julius Caesar verschoof dit in 45 v.Chr. naar 1 januari ter ere van Janus, de god van het begin en het einde. In de Lage Landen werd 1 januari pas aan het einde van de zestiende eeuw definitief vastgelegd als de officiële start van het kalenderjaar.

In de middeleeuwen en vroegmoderne tijd ging de periode rond de jaarwisseling gepaard met het verjagen van boze geesten door veel kabaal te maken en vuren te stoken. Ook ging de bevolking langs de deuren om nieuwjaarswensen over te brengen in ruil voor voedsel. Dit legde de basis voor de hedendaagse tradities met vuurwerk, carbid en gefrituurde gebakken.

Tradities & vieringen

De dag verloopt volgens vertrouwde Nederlandse rituelen. 's Ochtends halen veel mensen verse oliebollen en appelbeignets bij de bakker of kraam, of bakken ze zelf. In het noorden en oosten van het land hoort carbidschieten overdag bij de festiviteiten. Gedurende de dag staat bij velen de Top 2000 op de radio aan. 's Avonds komt men samen voor een diner of hapjes, het spelen van gezelschapsspellen en het kijken naar de tv-oudejaarsconference. Om middernacht proost men met champagne op het nieuwe jaar, klinken de beste wensen en wordt er vuurwerk afgestoken of gekeken naar een georganiseerde vuurwerkshow.

Wist u dat?

  • De allereerste Nederlandse oudejaarsconference werd op 31 december 1954 op de radio verzorgd door cabaretier Wim Kan.
  • De oliebol heette tot halverwege de negentiende eeuw voornamelijk 'oliekoek', omdat het deeg vanwege schaarse spijsolie in een plat laagje vet werd gebakken.
  • Carbidschieten met melkbussen is in Drenthe en andere delen van het land officieel opgenomen in de Inventaris Immaterieel Erfgoed Nederland.
  • De muzikale marathon van de Top 2000 op NPO Radio 2 eindigt traditiegetrouw vlak voor de klok van twaalf op Oudjaarsdag.

Oudjaarsdag data per jaar

Veelgestelde vragen

Is Oudjaarsdag een officiële vrije dag in Nederland?

Nee, Oudjaarsdag is geen wettelijke feestdag. Scholen hebben vrij vanwege de kerstvakantie, maar voor werknemers hangt dit af van hun cao of werkgever; veel bedrijven sluiten 's middags wel eerder.

Vanaf hoe laat mag je vuurwerk afsteken op Oudjaarsdag?

Landelijke regels bepalen dat toegestaan consumentenvuurwerk pas vanaf 31 december 18.00 uur tot 1 januari 02.00 uur mag worden afgestoken, al geldt in steeds meer gemeenten een lokaal vuurwerkverbod.

Waarom eten we oliebollen op Oudjaarsdag?

Rijke, gefrituurde deegwaren boden vroeger nuttige energie in de koude wintermaanden. Deze traktaties werden van oudsher bereid met lang houdbare ingrediënten en uitgedeeld aan buurtgenoten en armen die goede wensen kwamen brengen.